Onregelmatige diensten: lust of last?

0
1621

Onregelmatige werktijden in de zorg, voor de één een lust en voor de ander een last. Ruim 800 zorgverleners deden mee aan het ledenpanelonderzoek van de IZZ ‘Gezondheid en onregelmatige diensten’. Hoe worden die onregelmatige diensten eigenlijk ervaren en wat doet het met je gezondheid?

Maar liefst 86 procent van de ruim 800 deelnemers heeft ervaring met onregelmatige diensten. Driekwart hiervan ervaart invloed op de eigen gezondheid. En ook veel leidinggevenden zien de invloed van onregelmatige diensten op de gezondheid van hun teamleden. Zo werden er negatieve gezondheidseffecten genoemd als vermoeidheid, burn-out, slaapproblemen, een verstoord ritme, darmklachten of stofwisselingsproblemen, rugklachten, prikkelbaarheid en een verergering van diabetes- of overgangsklachten.

Gezondheid

Door een aantal deelnemers wordt vooral de combinatie van een late dienst gevolgd door een vroege dienst als zwaar ervaren. De wisselende werktijden worden ook als positief ervaren, bijvoorbeeld doordat zorgverleners overdag meer vrije tijd hebben door een avonddienst.
Of het jarenlang werken in onregelmatige diensten gevolgen kan hebben voor de gezondheid op latere leeftijd? Tweederde van de deelnemers denkt dat dat zo is. Van de leidinggevenden die werken met een team die onregelmatig werkt, denkt 45 procent dat het gevolgen heeft voor de gezondheid. En 35 procent denkt dat het een mogelijke invloed op de gezondheid heeft.

Bewuste keuze?

Het werken van onregelmatige diensten wordt gezien als iets dat ‘gewoon bij het werken in de zorg hoort’. Ruim de helft ervaart het niet als een bewuste keuze: het kan gewoon niet anders in de zorg. En 40 procent kiest juist bewust voor het werken in onregelmatige diensten. Driekwart van de zorgverleners die onregelmatig werkt, past zijn diensten wel eens aan. Bij 65 procent van de deelnemers is de reden dat het beter past bij zijn of haar privéleven of afspraken en 10 procent doet dat vanwege de eigen gezondheid. Het wijzigen van diensten is vaak goed bespreekbaar.

Vrijstelling van nachtdiensten

Uit het onderzoek kwam ook naar voren dat 80 procent van de deelnemers het een goed idee vindt als zorgverleners in bijzondere omstandigheden (zoals mantelzorg, slaapproblemen of overgangsklachten) tijdelijk vrijstelling kunnen krijgen van nachtdiensten. En vindt 70 procent van de deelnemers dat een leidinggevende roosteraanpassingen kunnen tegenhouden, als dit beter is voor de gezondheid van teamleden.

Bespreekbaar maken

Zorgmedewerkers die gezondheidseffecten ervaren door onregelmatige diensten maken dit vaak bespreekbaar: 70 procent onderneemt actie. Dit doen zij door hun ervaringen te bespreken met hun leidinggevende, collega’s en/of de bedrijfsarts. Anderen passen hun diensten aan of gaan op zoek naar een andere baan. Door de invloed van onregelmatig werken op de gezondheid bespreekbaar te maken dragen we samen bij aan gezond werken in de zorg.

 

DELEN

LAAT EEN REACTIE ACHTER

5 + 2 =